پیپ، لات و ارزش پیپ در فارکس؛ ۳ فرمول ساده که هر مبتدی باید بلد باشد

مقدمه: سه مفهومی که زیربنای همه محاسبات فارکس‌اند

اگر بخواهید اندازه معامله، حد ضرر، حد سود و ریسک را محاسبه کنید، بدون دانستن سه مفهوم پیپ، لات و ارزش پیپ نمی‌توانید. این سه مفهوم پایه همه مقاله‌های ما درباره مدیریت ریسک در فارکس‌اند. خوشبختانه فرمول‌هایشان ساده است و با یک ماشین‌حساب انجام می‌شود.

تصویر ۱: سه فرمول ساده پیپ و لات

در این مقاله به زبان ساده یاد می‌گیرید پیپ چیست، لات چه اندازه‌هایی دارد، ارزش هر پیپ چطور برای جفت‌ارزهای مختلف حساب می‌شود و سه فرمول کلیدی برای محاسبه سود و زیان کدام‌اند. چون هدف ما محتوای پایدار است، همه عددها و نرخ‌ها فرضی‌اند؛ اندازه لات، گام حجم و روش نمایش قیمت در هر بروکر و پلتفرم ممکن است فرق کند و باید از مشخصات همان پلتفرم خوانده شود. این مقاله توصیه معامله یا معرفی بروکر نیست و معامله با اهرم ممکن است همه سرمایه را از بین ببرد. اگر هنوز کلیات را نخوانده‌اید، مقاله ۵ نکته کلیدی برای شروع فارکس از صفر را ببینید.

پیپ چیست؟

پیپ (Pip) کوچک‌ترین واحد استاندارد برای بیان تغییر قیمت یک جفت‌ارز است. در بیشتر جفت‌ارزها پیپ برابر ۰٫۰۰۰۱ یعنی رقم چهارم اعشار است. در جفت‌ارزهایی که ین ژاپن در آن‌هاست، پیپ معمولاً ۰٫۰۱ یعنی رقم دوم اعشار است. بسیاری از بروکرها قیمت را با یک رقم اعشار بیشتر نشان می‌دهند که به آن «پیپت» یا پوینت گفته می‌شود و برابر یک‌دهم پیپ است. مبتدی‌ها باید حواسشان باشد که پیپ و پوینت را یکی نگیرند؛ اشتباه ده برابری در ریسک به‌راحتی از همین‌جا می‌آید.

فرمول اول: تعداد پیپ

تعداد پیپ = اختلاف قیمت ÷ اندازه پیپ

مثال: قیمت ورود ۱٫۱۰۰۰ و قیمت فعلی ۱٫۱۰۴۵ است. اختلاف ۰٫۰۰۴۵ و تعداد پیپ ۰٫۰۰۴۵ ÷ ۰٫۰۰۰۱ = ۴۵ پیپ. در جفت‌ارز ینی با قیمت ۱۵۰٫۰۰ تا ۱۵۰٫۶۰ اختلاف ۰٫۶۰ و پیپ ۰٫۰۱ است، یعنی ۶۰ پیپ.

لات چیست؟

لات (Lot) اندازه معامله است و تعداد واحد ارز پایه را نشان می‌دهد. اندازه‌های رایج که در بیشتر پلتفرم‌ها دیده می‌شود:

این اندازه‌ها در همه بروکرها یکسان نیست و حداقل و گام حجم را باید از مشخصات نماد در پلتفرم بخوانید. اشتباه یک رقم اعشار در حجم، یعنی ۱ لات به‌جای ۰٫۱ لات، ریسک را ده برابر می‌کند.

ارزش پیپ و فرمول دوم

ارزش پیپ یعنی هر پیپ حرکت قیمت چند واحد پول در حساب شما سود یا زیان ایجاد می‌کند. فرمول پایه:

ارزش هر پیپ (به ارز دوم جفت‌ارز) = اندازه پیپ × تعداد واحد معامله

حالت اول: ارز دوم جفت‌ارز دلار است

برای جفت‌ارزی که ارز دوم آن دلار است و حساب شما دلاری است: ۰٫۰۰۰۱ × ۱۰۰٬۰۰۰ = ۱۰ دلار برای یک لات. جدول زیر ارزش پیپ را برای حجم‌های مختلف نشان می‌دهد:

حالت دوم: ارز دوم دلار نیست

اگر ارز دوم دلار نباشد، ارزش پیپ ابتدا به همان ارز دوم محاسبه و سپس به دلار تبدیل می‌شود. در جفت‌ارز ینی با نرخ فرضی ۱۵۰: ۰٫۰۱ × ۱۰۰٬۰۰۰ = ۱٬۰۰۰ ین برای هر پیپ. تبدیل به دلار: ۱٬۰۰۰ ÷ ۱۵۰ ≈ ۶٫۶۷ دلار. در جفت‌ارزی که ارز دومش فرانک سوئیس است و نرخ فرضی ۰٫۹۰۰۰ است: ۰٫۰۰۰۱ × ۱۰۰٬۰۰۰ = ۱۰ فرانک و تبدیل به دلار ۱۰ ÷ ۰٫۹ ≈ ۱۱٫۱۱ دلار. چون نرخ‌ها هر لحظه تغییر می‌کنند، ارزش پیپ هم برای این جفت‌ارزها ثابت نیست.

تصویر ۲: ارزش هر پیپ برای یک لات برحسب دلار (فرضی)

بیشتر پلتفرم‌ها ارزش پیپ را خودشان نشان می‌دهند، اما دانستن فرمول به شما کمک می‌کند نتیجه را کنترل کنید.

فرمول سوم: سود و زیان معامله

سود یا زیان = تعداد پیپ × ارزش هر پیپ برای یک لات × حجم به لات

مثال اول: خرید ۰٫۵ لات جفت‌ارز دلاری از ۱٫۱۰۰۰ تا ۱٫۱۰۴۵: ۴۵ × ۱۰ × ۰٫۵ = ۲۲۵ دلار. اگر قیمت همین‌قدر برخلاف شما می‌رفت، زیان همین ۲۲۵ دلار بود.

مثال دوم: خرید یک لات جفت‌ارز ینی از ۱۵۰٫۰۰ تا ۱۵۰٫۶۰: ۶۰ پیپ × ۱٬۰۰۰ ین = ۶۰٬۰۰۰ ین. تبدیل به دلار با نرخ ۱۵۰٫۶۰ حدود ۳۹۸٫۴۱ دلار.

کاربرد: محاسبه حجم و حد ضرر

وقتی این سه فرمول را بلد باشید، می‌توانید حجم معامله را از ریسک تعیین کنید. فرض کنید موجودی ۱۰٬۰۰۰ است، ریسک ۱ درصد یعنی ۱۰۰ و حد ضرر ۵۰ پیپ در جفت‌ارز دلاری. حجم = ۱۰۰ ÷ (۵۰ × ۱۰) = ۰٫۲ لات. اگر اشتباهاً ۲ لات باز شود، همان ۵۰ پیپ زیان ۱٬۰۰۰ یعنی ۱۰ درصد حساب می‌شود. جزئیات روش در مقاله چطور با ۴ قانون ساده حد ضرر و حد سود در فارکس معاملات را کنترل کنیم آمده است.

هزینه اسپرد با پیپ

اسپرد هم برحسب پیپ بیان می‌شود. اگر اسپرد فرضی ۱٫۲ پیپ و حجم ۰٫۱ لات باشد (ارزش پیپ ۱ دلار)، هزینه ورود حدود ۱٫۲ دلار است. این رقم کوچک است اما در معاملات زیاد انباشته می‌شود. از اسپرد به‌عنوان بخشی از ریسک معامله یاد کنید.

اشتباهات رایج مبتدی‌ها در پیپ و لات

• یکی گرفتن پیپ و پوینت. هنگام خواندن قیمت‌ها به تعداد ارقام اعشار توجه کنید.
• اشتباه در تعداد صفر یا ممیز حجم. پیش از ثبت سفارش، حجم را دوباره بخوانید.
• فرض ارزش پیپ ثابت ۱۰ دلار برای همه جفت‌ارزها. این عدد فقط برای حالت خاصی درست است.
• فراموش‌کردن اثر ارز حساب. اگر حساب شما به دلار نباشد، ارزش پیپ باید به ارز حساب تبدیل شود.
• نادیده‌گرفتن اسپرد و کمیسیون.
• محاسبه ریسک فقط با پیپ. ریسک واقعی را به پول (و درصد حساب) تبدیل کنید.
• استفاده از ماشین‌حساب بدون بررسی مشخصات نماد در بروکر.

چک‌لیست قبل از ثبت سفارش

۱. اندازه پیپ این جفت‌ارز را می‌دانم؟

۲. حجم را برحسب لات دوباره خوانده‌ام؟

۳. ارزش پیپ برای حجم انتخابی چقدر است؟

۴. اگر حد ضرر فعال شود، چند دلار و چند درصد حساب را از دست می‌دهم؟

۵. اثر اسپرد را در نظر گرفته‌ام؟

۶. ارز حساب من با ارز دوم جفت‌ارز یکی است یا تبدیل لازم است؟

دانلود فایل اکسل کاربردی این مقاله

برای محاسبه پیپ و سود و زیان، فایل اکسل این مقاله را آماده کرده‌ایم. فایل شش برگه دارد: راهنما، محاسبه پیپ از روی قیمت ورود و خروج، ارزش پیپ برای سه جفت‌ارز فرضی، جدول لات برای دیدن ارزش پیپ در حجم‌های مختلف، سود و زیان و چک‌لیست. نمودار ارزش پیپ هم داخل فایل است.

دانلود فایل اکسل این مقاله (رایگان)

فقط سلول‌های زرد را عوض کنید؛ نتیجه در سلول‌های آبی و نمودار به‌روز می‌شود. عددهای پیش‌فرض فرضی‌اند؛ نرخ‌ها و مشخصات نماد را از پلتفرم خودتان وارد کنید.

سؤالات متداول

پیپ در فارکس چیست؟

کوچک‌ترین واحد استاندارد تغییر قیمت؛ در بیشتر جفت‌ارزها ۰٫۰۰۰۱ و در جفت‌ارزهای ینی معمولاً ۰٫۰۱.

لات چیست؟

اندازه معامله؛ یک لات استاندارد معمولاً ۱۰۰٬۰۰۰ واحد ارز پایه است، اما در هر بروکر ممکن است متفاوت باشد.

ارزش هر پیپ چقدر است؟

بستگی به جفت‌ارز، حجم و ارز حساب دارد؛ برای جفت‌ارز با ارز دوم دلار و یک لات حدود ۱۰ دلار.

سود و زیان معامله را چطور حساب کنم؟

تعداد پیپ را در ارزش پیپ برای یک لات و حجم ضرب کنید.

میکرو لات چیست؟

حجم ۰٫۰۱ لات یا ۱٬۰۰۰ واحد؛ ارزش هر پیپ برای جفت‌ارز دلاری حدود ۱۰ سنت است.

پیپ با پوینت چه فرقی دارد؟

پوینت یا پیپت یک‌دهم پیپ است و در بروکرهایی که قیمت را با رقم اعشار اضافه نشان می‌دهند دیده می‌شود.

ارزش پیپ ثابت است؟

برای جفت‌ارزهایی که ارز دومشان دلار است ثابت است؛ در سایر جفت‌ارزها با نرخ تغییر می‌کند.

فایل اکسل را چگونه استفاده کنم؟

قیمت ورود و خروج، نرخ، اندازه پیپ و حجم را وارد کنید و پیپ، ارزش پیپ و سود و زیان را ببینید.

جمع‌بندی

سه فرمول کلیدی این مقاله: تعداد پیپ برابر اختلاف قیمت تقسیم بر اندازه پیپ، ارزش پیپ برابر اندازه پیپ ضرب در تعداد واحد (و تبدیل به ارز حساب)، و سود و زیان برابر پیپ ضرب در ارزش پیپ ضرب در حجم. این سه فرمول پایه محاسبه ریسک، حجم و حد ضرر هستند. همیشه مشخصات نماد و حجم را از پلتفرم بخوانید و ریسک را به پول تبدیل کنید. معامله با اهرم ممکن است همه سرمایه را از بین ببرد.

برای ادامه یادگیری، مقاله‌های ما درباره ۵ نکته کلیدی برای شروع فارکس از صفر، اشتباهات اهرم و مارجین فارکس، حد ضرر و حد سود در فارکس و ژورنال معاملاتی را بخوانید و فایل اکسل را دانلود کنید.

فراموش نکنید فایل اکسل رایگان این مقاله را دانلود کنید.

سلب مسئولیت: این مقاله صرفاً آموزشی است و توصیه سرمایه‌گذاری، معامله یا معرفی بروکر و پلتفرم خاصی نیست. معاملات فارکس به‌ویژه با اهرم ریسک بسیار بالایی دارند و ممکن است بخشی یا همه سرمایه را از بین ببرند. عددهای مثال‌ها و نرخ‌ها فرضی‌اند و به بازار واقعی مربوط نیستند. پیش از هر تصمیم با مشاور مالی مجاز مشورت کنید و اطلاعات و قوانین جاری را از منابع رسمی بررسی کنید.